خانه / گوناگون / شبدر تالشی Talesh Clover

شبدر تالشی Talesh Clover

%d8%b4%d8%a8%d8%af%d8%b1-%d8%aa%d8%a7%d9%84%d8%b4%db%8cنوشته : دکتر بلیندا هاکنی – دکتر بریان دیر

 مترجم : وحید نوروزی

  شبدر که نام لاتینی آن Trifolium Pratense  می باشد   ، گیاهی است از  تیره پروانه واران که یکساله یا دو ساله است . برگهایش  مرکب از سه برگچه است . گلهایش سفید یا قرمز و یا صورتی رنگند و برخی گونه ها نیز دارای گلهای ارغوانیندو به ندرت دارای گل زرد  می باشند .گل آذینش خوشه یی کروی است . در حدود ۱۵۰ گونه از این گیاه شناخته شده که همه مصرف علوفه دارند و جزو گیاهان مرغوب مرتع می باشند : مهمترین انواع شبدر که بوسیله محققان و دانشمندان علوم ژنیتکی و گیاه شناسان قبل از سال ۲۰۰۷ کشف و نامگذاری کرده اند ، شامل اند :

۱. شبدر رطبه ۲٫ شبدر برسیم ۳٫ شبدر برسیم احمر ۴٫ شبدر فسفسه ۵٫ شبدر چمنی ۶٫ شبدر گل قرمز  ۷٫ شبدر قوقی  ۸٫شبدر ذوثلاث الوان  ۹٫ شبدر ذوخسمه الوان  ۱۰ . شبدر طریفلن شبدر تالشی ، این شبدر یکی دیگر از مهمترین شبدر های می باشد که  کشف و معرفی آن حاصل سالها زحمت  و کوشش دو محقق علوم ژنیتیکی دکتر  بلیندا هاکنی ” Belinda Hackney “ ، دکتر بریان دیر ” Brian Dear “و به ویژه اریک هال ” Eric Hall “  رئیس موسسه تحقیقات کشاورزی استرالیا می باشد .

مقدمه  ” Introduction “ :

شبدر تالشی که نام لاتینی آن Trifolium Tumens است ، یک گیاه دیرینه چند ساله می باشد ، که در مناطق مدیترانه شرقی ، مناطق کوهستانی قفقاز ، ناحیه تالش نشین لنکران ، و مناطقی از خاور میانه با یک دمای گرم یا محیط مدیترانه سرد بومی می باشد. شبدر تالشی اخیرا در کشور استرالیا معرفی شده است . پس از سالها سعی و تلاش از جانب اریک هال ” Eric Hall “رئیس موسسه کشاورزی استرالیا گونه های شبدر تالشی نیز در استرالیا ،  در سال ۲۰۰۲ معرفی شد . این گونه ها بر گرفته  از مواد جمع آوری شده در زمان اتحاد شوروی سابق در سال  ۱۹۳۰  می باشد، که حتی به دپارتمان کشاورزی آمریکا پیش رفته است .

جمع آوری های بعدی نیز برای ثابت شدن این موضوع در جمهوری آذربایجان ، با این گونه ها که بوسیله اریک هال و آندرو هارست توسعه داده ، اجرا شده است .

سازش ” Adaptation “ :

شبدر تالشی در مناطقی با آب و هوای معتدل که بین ۳۰۰ و ۷۵۰ میلی متر mm بارش سالیانه دریافت می کند ، سازگار و مناسب است . قدرت تحمل شبدر تالشی در برابر خشکسالی خیلی بالا می باشد وحتی نیز تحمل سرما ی زیاد را دارد، برای مثال ، آن می تواند در یخبندانهای با دمای زیر ۹درجه سانتی گراد ، بدون هیچ آسیبی تحمل و باقی بماند. آن بروی خاک های زهکشی بهتر رشد می کند ، اما در خاکهای شور مناسب نمی باشد .

توصیف و تشریح ” Description “ :

توصیف و تشریح شبدر تالشی به این شرح می باشد :

– گیاهی ساقه دار چند ساله  با یک تراکم ، رشد خوایبده شده روی زمین که معمولا ارتفاع (بلندی) آن  بیش از ۴۰ سانتی متر نمی باشد – نقطه رویش شان زیر سطح خاک واقع شده اند ، بنابراین ، شبدر تالشی می تواند چراندن سنگین را تحمل کند .

– کاسبرگ هاشان بمیزان ۱٫۵ سانتی متر در عرض ، و ۲ سانتی متر در طول می باشد .

– گلهایش گرد و ارغوانی رنگ هستند .

 – دانه اش بیضی شکل و خامه ای رنگ می باشد.

– شبدر تالشی یک ریشه عمودی اصلی سخت و عمیق دارد          گوناگونی ها (ورده ها) ” Varieties “ :

Permatas ( ماده ای برای دانه دادن شبدر تالشی ) ، که در سال ۲۰۰۸ آزاد خواهد شد ، اولین ورده (تنوع) تجارتی شبدر تالشی در استرالیا موجود در دسترس خواهد بود.

Permatas  به منظور دانه دادن ، تولید دانه و تولید ساقه انتخاب می شود . شبدر تالشی دانه های خیلی سخت (حدود ۹۳%) دارد.

تشکیل و مدیریت  ” Establishment and Management ”  :

تخمکاری (کشت و کار ) : شبدر تالشی می تواند به  محل رشد و نمو تخم ریزی (تخمکاری ) کند . زمان مناسب تخم ریزی برای شبدر تالشی اواخر تابستان تا اوایل پاییز می باشد . تخم ریزی در این زمان بسیار مرغوب  است . چون که آن زمان برای توسعه تخم ریزی پیش از زمستان اجازه  می دهد . تخم ریزی بهاری نیز ممکن است موفق آمیز باشد ، اما در خطر هستند ، چون گیاهان کمترین ریشه خواهند داشت ، و بنابراین درمعرض مرگ و میر از طریق فشار  رطوبت در اغاز تابستان خواهند شد.

شبدر تالشی بایستی در ۶- ۳ کیلوگرم آمیخته با علف های همچون ” cockfoots” ، “ ” tall fescue “ یا  Phalaris” تخم ریزی کند .  از علف های تشکیل شده مهاجم مانند ؛  ” ryegrass ”  ، و ” bromes” جلوگیری شود ، زیرا آنها شبدر تالشی را از رشد و نمو  باز می دارد. شبدر تالش در مقایسه با گیاهان چند ساله مانند ؛ یونچه و شبدر قفقازی خوب تشکیل می شود .

 جدول ۱: آزمایشات انجام شده بروی دانه های شبدر تالشی  در سال ۲۰۰۵  .

Plants/m

 Permatas talish clover        ۱۶۲

 Endura Caucasian clover      ۲۱

 Aurora lucerne                  ۱۷۳

 تلقیح ” Inoculum “ :

شبدر تالشی می تواند با گروه ” C ”  یا گروه ” D “ تلقیح شود .

 حاصلخیزی ” Fertiliser “ :

فسفر ” phosphorus (p) “ کافی برای تقویت و رشد گیاهان لازم می باشد . هنگام تخم ریزی شبدر تالشی ، حداقل ۱۰ کیلو گرم فسفر باید بکار رود . همچنین ممکن است گوگرد ” sulphur ”  و مولیبدنوم ” molybdenum “ در برخی از  مناطق استفاده شود .

حیوانات و بیماری ” Pets and disease ”  :

شبدر تالشی در برابر حملات سوسک های طلایی ،  کرم ها و حشره هایی  که در آن مناطق رایج هستند ، پایدار می باشد. (شبدر تالشی)  نسبت به حملات این حشرات ، به ویژه در مراحل دانه گذاری کاملا حساس است . برخی گیاهان می توانند به وسیله کپک در مناطقی با تابستان های بارانی اثر کند .

تولید و کیفیت  گیاه ” Herbage production and quality “ :

الف ) تولید گیاه :

در هنگام تشکیل ، شبدر تالشی قادر به تولید کمیت های بالای گیاهی ، به شرح  مقایسه زیر می باشد :

  شبدر تالشی  permatas  –  ۱ / ۳  ،  شبدر قفقازی endure   –  ۲۵/۰   و یونجه Aurora   –  ۵/۶   .  جالب ت.جه است که این آزمایش در بهار و تابستان ۲۰۰۷ میلادی انجام شده است .

این اندازه گیری ها از ۲ سال پیش گرفته شده است . توانایی شبدر تالشی برای تشکیل در مقایسه با شبدر قفقازی سبتا سریعتر می باشد .

اما همانطور که در جدول بالا نگاه می کنید ، رشد یونجه در مقایسه با شبدر تالشی کاملا واضح است 

ب) کفیفیت گیاه :

شبدر تالشی قادر به تولید کیفیت گیاه می باشد .  در تولید کیفیت ، هیچ فاکتور ضد  تغذیه ای دیده نمی شود . قابلیت هضم آن ۹/۷۸   و دارای  پروتئین خام ۳/۲۲  و انرژی متابولیسمی ۶/۱۱ می باشد .

  نوروزنامه خوان ها

 تنگ امروز هفتم اسفند ماه است . یعنی یک هفته  از « نَوروزَ ما» ماه نوروز ، گذشته است . اما در خانه ها ، کوچه پس کوچه ها و روستاهای ما  نشانی از حال و هوای نوروز نیست ، از شور و شوق جوانان و نوجوانان در « آگلَ جنگ » بازی تخم مرغ ، خبری نیست . انگار کسی میل نو کردن سیمای خانه و کاشانه خود در پیشباز از نوروز و سال نو را ندارد . شب ها پر از سکوت و انتظارند ، پر از دلتنگی . زیرا هنوز نغمه های دل انگیز نوروزنامه خوان ها در سرا و حیاطی پژواک نینداخته است . گویی کسی رمق فالگوش ایستادن و دستمال رنگین اندازی را ندارد . کوسه گردانی کلاَ ازیاد ها رفته است .

راستی بر ما چه می گذرد ؟ . بر آداب و آیین های نوروزی ما چه رفته است ؟ . مگر دریا بی رودخانه و رودخانه بی چشمه و جویبار می شود ؟ . مگر بهار بی آداب نوروز ماه ، بی چهارشنبه سوری و جشن نوروز می شود ؟ .

اگر طبیعت و جان زمین با بهار نو می شود ، رنگین و عطرگین می شود و زندگی از رخوت ، خستگی ، ملال تکرار و حشونت زمستان فراغت می یابد ، انسان بی آداب و آیین های بهاری ، نغمه و نوید و دلخوشی های انسانی خود، چگونه نو می شود . چگونه از دلتنگی ها و خستگی ها و ملال زندگی حتی برای زمانی کوتاه فراغت می یابد ؟ .

چه تکان دهنده بود برایم گلایه ی خشم آلود آن نوشت افزار فروش محله مان که می گفت : « آفا من هر سال نزدیک نوروز ۵۰۰ تا کارت تبریک نوروز می فروختم ولی حالا یکی هم نمی خرند . به نظرم یا خودمان را گم کرده ایم یااصالتمان را ….»

ما که خیلی می دانیم . ما که خیلی می فهمیم . ما که می دانیم بریدن از ریشه و کیان خویش یعنی چه . ما که می دانیم درد بی هویتی چیست . ما که خود را وارث یکی از شکوهمند ترین تمدن ها می دانیم . ما که ایرانی هستیم ایرانی … و به هنرو فرهنگ شگرف و کم نظیر خود می بالیم . جرا ازدرک اعتراض آن نوشت افزار فروش ناتوانیم . ما چگونه در نوروز ماه بدون گوش جان فرا دادن به نغمه های نوروزی سر بر بالین خواب می گذاریم .

Print Friendly, PDF & Email

درباره‌ی مدیر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

کد امنیتی را وارد کنید *